PFA (Pulsed Field Ablasyon) Nedir? Nasıl Yapılır?
PFA (Pulsed Field Ablation / Pulsli Alan Ablasyonu), elektriksel pulslar kullanarak yalnızca kalp kas hücrelerini hedef alan, çevre dokulara zarar verme riskini azaltmayı hedefleyen yeni nesil bir ablasyon teknolojisidir.
Bu Sayfada
PFA Ablasyon Nedir?
PFA (Pulsed Field Ablasyon), atriyal fibrilasyon tedavisinde kullanılan yeni bir ablasyon tekniğidir. Kalp dokusunu yakmak veya dondurmak yerine elektriksel alanlarla hedef dokuyu seçici olarak etkisiz hale getirmeyi amaçlar.
Geleneksel ablasyon yöntemlerinde ısı (radyofrekans) veya soğuk (kriyoablasyon) kullanılırken, PFA elektriksel darbeler kullanır; bu nedenle termal olmayan bir yaklaşım olarak tanımlanır. Bu mekanizma, elektroporasyon olarak adlandırılan fiziksel bir ilkeye dayanır ve ısı temelli yöntemlere kıyasla farklı bir doku etkileşimi profili sunar.
Klinik çalışmalarda PFA’nın etkinliği ısı ve soğuk temelli yöntemlerle benzer bulunmuştur; işlem süresi çoğu zaman daha kısadır ve yemek borusu gibi komşu yapılara özgü komplikasyonlar oldukça nadirdir. Hangi yöntemin uygun olduğu her hasta için ayrıca değerlendirilir.
- Açık gri alan: sol atriyum
- Sağ üstteki damar: pulmoner ven
- Amber kollar ve koyu uçlar: çok elektrotlu PFA kateteri
- Amber kesikli halkalar: elektriksel alan yayılımı
- Zeytin kesikli halka: hedef bölge (ven ağzı)
PFA Nasıl Çalışır?
Kateter hedeflenen bölgeye ulaştırıldıktan sonra, çok kısa süreli (mikrosaniyeler düzeyinde) yüksek voltajlı elektriksel darbeler uygulanır. Bu darbeler hedef kalp kası dokusunu etkileyerek ritim bozukluğuna neden olan anormal elektriksel yolları keser; amaç normal kalp ritminin geri kazanılmasıdır.
Hedef bölgeye konumlandırılır.
Çok kısa süreli darbeler uygulanır.
Darbeler hedef kalp kası dokusunu etkiler.
Ritim bozukluğuna yol açan elektriksel yol hedeflenir.
Hedef bölge elektriksel olarak etkisiz hale gelir.
Doku seçiciliği
PFA, çevre dokuların etkilenmesini azaltmayı amaçlayan seçici bir yöntemdir. Farklı doku türlerinin elektriksel darbelere duyarlılığı farklıdır; PFA bu farktan yararlanarak hedef kalp dokusuna göreli olarak daha seçici bir etki oluşturmayı hedefler. Bu özellik, yemek borusu gibi hassas komşu yapılara yakın bölgelerde bir avantaj olarak değerlendirilebilir; ancak sıfır risk anlamına gelmez ve her işlemde bireysel risk değerlendirmesi yapılır.
PFA kateter yapısı
PFA kateterlerinin ucunda birden fazla elektrot kolu bulunur. Bu kollar hedef bölgede açılarak dokuyla geniş bir temas alanı oluşturur ve elektriksel darbeler bu elektrotlar aracılığıyla iletilir.
PFA ile RF / Kriyo Arasındaki Fark
Klasik ablasyon yöntemleri — radyofrekans (ısı) veya kriyoablasyon (soğuk) — dokuda fiziksel (termal) bir etki oluşturarak çalışır. PFA ise ısı veya soğuk kullanmaz; elektriksel darbelerle kalp hücrelerini hedef alır.
Bu farklı mekanizma sayesinde PFA, çevre dokuların etkilenmesini azaltmayı hedefler; çalışmalarda işlem süresi çoğu zaman termal yöntemlere göre daha kısa bulunmuştur. Bununla birlikte nadiren komşu yapıların etkilenebileceği unutulmamalıdır.
Isı enerjisi; dokuda kontrollü ısınma. RF Ablasyon →
Soğuk enerji; dokunun kontrollü dondurulması. Kriyoablasyon →
Kısa elektriksel darbeler; ısı veya soğuk kullanılmaz.
Üç yöntem de anormal elektriksel iletiyi kesintiye uğratmayı amaçlar. Hangi yöntemin uygun olduğu; ritim bozukluğunun tipine, hastanın durumuna ve merkezin deneyimine göre hekim tarafından belirlenir. Hiçbir yöntem her hasta için mutlak olarak üstün değildir.
PFA Hangi Ritim Bozukluğunda Kullanılır?
PFA’nın en yaygın ve en güçlü kanıtlarla desteklenen kullanım alanı atriyal fibrilasyondur. Atriyal fibrilasyon, kalbin üst odacıklarında görülen düzensiz bir ritim bozukluğudur. Tipik atriyal flutterda (kavotriküspid istmus ablasyonu) PFA kullanımına ilişkin çalışmalar giderek artmaktadır; ventriküler taşikardi ve VES gibi karıncık kaynaklı aritmilerde ise kullanımı henüz araştırma ve sınırlı deneyim aşamasındadır. SVT gibi diğer ritim bozukluklarında tedavi seçenekleri ayrıca değerlendirilir.
Pulmoner ven izolasyonu ile ilişkisi
AF tedavisinde PFA, pulmoner venlerin sol atriyumla elektriksel bağlantısını kesintiye uğratmayı hedefleyen pulmoner ven izolasyonu (PVI) yaklaşımında kullanılabilecek yöntemlerden biridir. Kateter her pulmoner ven ağzının çevresinde sırayla konumlandırılır ve elektriksel darbeler uygulanır; amaç ven çevresinde sürekli bir izolasyon hattı oluşturmaktır. Ayrıntılı bilgi: AF Ablasyonu.
Atriyal Fibrilasyonda PFA
PFA’nın kullanıldığı başlıca ritim bozukluğu atriyal fibrilasyondur. PFA, AF’ye neden olan anormal elektriksel yolları keserek normal kalp ritmini geri kazandırmayı hedefler. AF’nin iki tipi PFA açısından ayrı değerlendirilir:
- Kendiliğinden başlayıp duran, ataklar halinde gelen AF
- PFA ile ilgili en fazla çalışma bu grupta yapılmıştır
- ADVENT, 12. ay etkinlik: %73,3 (termal %71,3)
- Sürekli devam eden AF
- PFA uygulanabilir; sonuçlar paroksismal AF'ye göre daha düşüktür
- PULSED AF, 12. ay etkinlik: %55,1
Paroksismal AF
Paroksismal atriyal fibrilasyon, kendiliğinden başlayıp duran, ataklar halinde gelen ritim bozukluğudur. Paroksismal AF, PFA ile ilgili en fazla çalışmanın yapıldığı hasta grubudur. Randomize ADVENT çalışmasında 12. ayda bileşik etkinlik sonlanım noktasına ulaşan hasta oranı PFA’da %73,3, termal ablasyonda %71,3 bulunmuştur (aşağı olmayan).
Persistan AF
Persistan atriyal fibrilasyon, sürekli devam eden ritim bozukluğudur. Persistan AF’de de PFA uygulanabilir. Tek kollu PULSED AF çalışmasında 12. ayda bileşik etkinlik sonlanım noktasına ulaşan hasta oranı persistan AF’de %55,1 bulunmuştur; bu oran paroksismal AF’ye göre daha düşüktür ve persistan AF’de tüm ablasyon yöntemlerinde benzer bir eğilim görülür.
Kimlerde Değerlendirilir?
PFA öncelikle atriyal fibrilasyon tedavisinde kullanılır ve özellikle şu durumlarda değerlendirilebilir:
- İlaç tedavisine yanıt vermeyen AF hastaları
- İlk kez ablasyon yapılacak hastalar
Uygunluk; AF’nin tipi, kalbin yapısı ve hastanın genel durumu birlikte değerlendirilerek hekim tarafından belirlenir.
İşlem öncesi hazırlık
EKG, görüntüleme yöntemleri ve genel klinik durumun değerlendirilmesi planlamanın parçasıdır.
Bazı ilaçların işlem öncesi düzenlenmesi gerekebilir; hekim tarafından hasta bazında belirlenir.
İşlem öncesi belirli bir süre aç kalınması genellikle istenir.
İşlemin amacı, beklenen fayda ve olası riskler hasta ile paylaşılır.
PFA Ablasyon Nasıl Yapılır?
PFA, kasıktan girilerek yapılan bir kateter tedavisidir. Genel anestezi ya da derin sedasyon altında uygulanır. Kateter aracılığıyla kalbin sol kulakçığına (sol atriyum) ulaşılır ve ritim bozukluğuna neden olan alanlar hedeflenir. İşlem süresi hastaya göre değişir; hastaların çoğu aynı gün ya da ertesi gün taburcu olabilir.
Genel anestezi veya derin sedasyon altında kasıktan giriş.
Kateter damar içinden kalbe ilerletilir.
Kateter aracılığıyla sol kulakçığa ulaşılır.
Ritim bozukluğuna neden olan alanlar belirlenir.
Elektrot kolları hedef bölgede konumlandırılır.
Kısa elektriksel darbeler uygulanır.
Hedef bölge elektriksel olarak etkisizleştirilir.
İşlem sonunda ritim kontrol edilir; gözlem.
Kateter ve Sol Atriyuma Ulaşım
Kasıktaki damardan girilen kateter kalbe ilerletilir ve sol atriyuma ulaşılır. Kateterin konumu ve hedef bölgenin sınırları çoğunlukla 3D haritalama sistemleri ile takip edilir; bu sistemler kalp odacığının üç boyutlu modelini oluşturarak kateterin gerçek zamanlı konumunu ve uygulanan noktaları görüntülemeye yardımcı olur. Ayrıntılı bilgi: EPS / 3D Haritalama.
PFA, kasıktan girilerek yapılan bir kateter tedavisidir.
Kateter damar içinden kalbe yönlendirilir.
Kateter aracılığıyla sol atriyuma ulaşılır.
Sol atriyuma ulaşıldıktan sonra ritim bozukluğuna neden olan alanlar hedeflenir. Atriyal fibrilasyonda bu hedefler çoğunlukla pulmoner venlerin sol atriyuma açıldığı bölgelerdir.
Elektriksel Alanın Uygulanması
Hedef bölge doğrulandıktan sonra PFA kateterinin elektrot kolları dokuyla temas edecek şekilde konumlandırılır ve kısa süreli elektriksel darbeler uygulanır. Darbeler, ritim bozukluğuna neden olan alanın elektriksel olarak etkisizleştirilmesini sağlar. AF’de uygulama genellikle her pulmoner ven ağzı için sırayla tekrarlanır.
İşlem Süresi
PFA ile işlem süresi; hastanın anatomisine, hedef alan sayısına ve merkezin uygulamasına göre değişir. ADVENT çalışmasında PFA işlemlerinin termal ablasyondan daha kısa sürdüğü bildirilmiştir.
Hastanede Kalış / Taburculuk
PFA sonrası hastaların çoğu aynı gün ya da ertesi gün taburcu olabilir. İşlem sonrası hastalar kısa bir süre gözlem altında tutulur; giriş bölgesinde birkaç gün süren hafif bir hassasiyet olağandır. Günlük aktivitelere dönüş, hekimin önerilerine göre kademeli olarak planlanır.
Takip
Düzenli kardiyoloji kontrolleriyle iyileşme süreci ve ritmin seyri izlenir; gerektiğinde EKG veya Holter ile kontrol yapılır. İzlem süresi ve sıklığı hekim tarafından hastaya özel belirlenir.
Başarı Oranları
Paroksismal AF’de randomize ADVENT çalışmasında (ilaca dirençli, semptomatik hastalar) 12. ayda bileşik etkinlik sonlanım noktasına ulaşan hasta oranı PFA’da %73,3, termal ablasyonda (radyofrekans veya kriyoablasyon) %71,3 bulunmuş ve PFA aşağı olmayan bulunmuştur; bu sonlanım noktası tekrarlayan atriyal aritmi, antiaritmik ilaç kullanımı, kardiyoversiyon veya tekrar ablasyon olmamasını kapsar. Tek kollu PULSED AF çalışmasında (ilk 3 ay hariç) 12 aylık oran paroksismal AF’de %66,2, persistan AF’de %55,1 bildirilmiştir. Çalışmaların tasarımları farklı olduğundan bu oranlar doğrudan karşılaştırılamaz.
Başarı oranı AF tipine, çalışma tasarımına ve sonlanım noktasına göre değişir; bu değerler doğrudan karşılaştırılamaz.
Tek İşlem / İkinci İşlem Gereksinimi
Birçok hastada tek işlem yeterli olurken, bazı durumlarda ikinci bir uygulama gerekebilir. İkinci işlem ihtiyacı; AF tipine, hastanın klinik özelliklerine ve takip sonuçlarına göre hekim tarafından değerlendirilir.
Uzun Dönem Sonuçlar
ADVENT’ın gözlemsel uzantısı olan ADVENT-LTO çalışmasında (paroksismal AF, ortalama yaklaşık 3,7 yıl takip) 4 yıllık tedavi başarısı PFA’da %72,8, termal ablasyonda %64,3 bulunmuş; fark istatistiksel olarak anlamlı değildir. Tekrar ablasyon oranı PFA’da daha düşük bildirilmiştir (%10,4 ve %17,7), ancak bu bulgu keşfsel niteliktedir. Sonuçlar kişiden kişiye değişebilir.
Avantajlar ve sınırlılıklar
Doku seçiciliği potansiyeli ve genellikle kısa uygulama süreleri, bazı hastalarda bu yöntemi çekici kılan özellikler arasında sayılabilir.
PFA görece yeni bir teknoloji olduğundan uzun dönem sonuçlara ilişkin veri birikimi RF ve kriyoablasyona kıyasla daha sınırlıdır; uygulama merkezin donanımına ve deneyimine bağlıdır.
Semptomlardaki Değişim
Başarılı bir ablasyon sonrasında birçok hastada nefes darlığı, yorgunluk ve çarpıntı gibi şikâyetlerde belirgin azalma ve yaşam kalitesinde iyileşme görülür. Belirtilerdeki değişim takip sırasında hekimle birlikte değerlendirilir.
- Çarpıntı
- Nefes darlığı
- Yorgunluk
Ritim düzelmesine ek olarak bu şikâyetlerde belirgin azalma bildirilmektedir.
Sonuçlar kişiye göre değişir; garanti değildir.
RF / Kriyo / PFA Karşılaştırması
Üç yöntem de kateter tabanlı ablasyonun farklı enerji kaynaklarını temsil eder ve amaç, her birinde anormal elektriksel iletiyi kesintiye uğratmaktır:
- RF ablasyon: ısı temelli enerjiyle çalışır; uzun süredir kullanılan, geniş deneyim birikimi olan bir yöntemdir.
- Kriyoablasyon: soğuk temelli enerjiyle çalışır; kriyobalon tekniğiyle pulmoner ven izolasyonunda sıklıkla tercih edilir.
- PFA: ısı veya soğuk yerine elektriksel darbelerle çalışır; doku seçiciliği potansiyeli nedeniyle görece yeni bir alternatif olarak değerlendirilir.
Bu karşılaştırma, PFA’nın her durumda diğer yöntemlerden daha iyi veya daha güvenli olduğu anlamına gelmez; yöntem seçimi hastanın durumuna göre hekim tarafından belirlenir. Tüm yöntemler için: Kateter Ablasyonu.
Olası Riskler
17.000’den fazla hastayı kapsayan retrospektif MANIFEST-17K kaydında (pentaspline kateter) majör komplikasyon oranı %0,98 bulunmuş; yemek borusu komplikasyonu, pulmoner ven darlığı ve kalıcı frenik sinir felci bildirilmemiştir. Bununla birlikte, her kateter tabanlı işlemde olduğu gibi bazı riskler bulunur:
Kasık bölgesinde kanama, damar hasarı veya enfeksiyon gibi nadir komplikasyonlar görülebilir.
İşlem sırasında veya sonrasında farklı bir ritim bozukluğu ortaya çıkabilir; hekim tarafından yönetilir.
Doku seçiciliği potansiyeline rağmen nadiren komşu yapılar etkilenebilir; bu risk sıfır değildir.
Genel anestezi uygulanan işlemlerde anesteziyle ilişkili genel riskler de değerlendirilir.
PFA’ya özgü olarak, uygulama sırasında kırmızı kan hücrelerinin zarar görmesine (hemoliz) bağlı idrarda koyulaşma ve nadiren böbrek fonksiyonlarında etkilenme bildirilmiştir; işlem sırasında sıvı desteği (hidrasyon) bu riski azaltmaya yönelik önlemlerdendir. Ayrıca koroner arter spazmı bildirilmiştir; bu durum özellikle koroner arterlere yakın uygulamalarda dikkate alınır ve işlem sırasında hekim tarafından izlenir. Bu olayların sıklığı düşüktür, ancak yöntem görece yenidir ve uzun dönem verileri sınırlıdır. Riskler hakkında ayrıntılı bilgi işlem öncesinde hekim tarafından paylaşılır.
Sıkça Sorulan Sorular
PFA nedir, diğer ablasyonlardan farkı ne?
PFA her hastaya uygulanır mı?
Paroksismal ve persistan AF'de başarı oranı nedir?
İşlem ne kadar sürer?
Hastanede ne kadar kalırım?
İşlem ağrılı mı?
Tek işlem yeterli olur mu?
PFA diğer yöntemlerden daha mı güvenlidir?
Her merkezde uygulanabiliyor mu?
Kaynakça
- Reddy VY ve ark. Pulsed field or conventional thermal ablation for paroxysmal atrial fibrillation (ADVENT). N Engl J Med. 2023;389:1660–1671. doi.org/10.1056/NEJMoa2307291
- Reddy VY ve ark. Pulsed field ablation versus conventional thermal ablation for paroxysmal atrial fibrillation: 4-year outcomes in the ADVENT-LTO study. Nat Med. 2026;32(4):1444–1453. doi.org/10.1038/s41591-026-04246-4
- Verma A ve ark. Pulsed field ablation for the treatment of atrial fibrillation: PULSED AF pivotal trial. Circulation. 2023;147:1422–1432. doi.org/10.1161/CIRCULATIONAHA.123.063988
- Reichlin T ve ark. Pulsed field or cryoballoon ablation for paroxysmal atrial fibrillation (SINGLE SHOT CHAMPION). N Engl J Med. 2025;392:1497–1507. doi.org/10.1056/NEJMoa2502280
- Ekanem E ve ark. Safety of pulsed field ablation in more than 17,000 patients with atrial fibrillation in the MANIFEST-17K study. Nat Med. 2024;30(7):2020–2029. doi.org/10.1038/s41591-024-03114-3
- Reddy VY ve ark. Pulsed field ablation for persistent atrial fibrillation: 1-year results of ADVANTAGE AF. J Am Coll Cardiol. 2025;85(17). doi.org/10.1016/j.jacc.2025.03.515
- AdmIRE çalışması: Pulsed field ablation to treat paroxysmal atrial fibrillation: safety and effectiveness in the AdmIRE pivotal trial. Circulation. 2024. DOI 10.1161/circulationaha.124.070333; PMID 39258362. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39258362/
- Tzeis S ve ark. 2024 EHRA/HRS/APHRS/LAHRS expert consensus statement on catheter and surgical ablation of atrial fibrillation. Europace. 2024 (aynı metin eş zamanlı olarak Heart Rhythm. 2024;21(9):e31–e149 dergisinde de yayımlanmıştır). doi.org/10.1093/europace/euae043
- Safety and efficacy of pulsed field ablation for cavotricuspid isthmus-dependent flutter: a systematic literature review. J Cardiovasc Electrophysiol. DOI 10.1111/jce.16719. doi.org/10.1111/jce.16719
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene, tanı ve tedavi planlamasının yerine geçmez.
Randevu almak veya sorularınız için bize ulaşın
Uzman ekibimiz size en uygun tanı ve tedavi yolunu birlikte planlar. PFA değerlendirmesi, kardiyoloji ve elektrofizyoloji uzmanı Prof. Dr. Osman Beton tarafından yapılır.